Türkiye’nin arkeoloji dünyasındaki en prestijli ve en uzun soluklu bilimsel organizasyonu olan Uluslararası Kazı, Araştırma ve Arkeometri Sempozyumu, 46. yılında kapılarını Erzincan’da açtı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi (EBYÜ) ortaklığında düzenlenen dev zirve, 11 farklı ülkeden gelen yüzlerce bilim insanını bir araya getirdi. 08-12 Haziran 2026 tarihleri arasında beş gün sürecek sempozyumda, insanlık tarihine ışık tutacak yüzlerce yeni keşif ilk kez dünya kamuoyuna duyurulacak.
"Büyük Yatırımlar Yaparken Tarihi Mirasımızdan Asla Taviz Vermedik"
Sempozyumun açılışında konuşan AK Parti Erzincan Milletvekili Süleyman Karaman, Marmaray dönemindeki TCDD Genel Müdürlüğü sürecine atıfta bulunarak, "Büyük ulaşım yatırımlarını hızla tamamlarken, tarihi mirasın korunmasına da aynı hassasiyetle yaklaştık. Projelerimiz yavaşlasa da bilimsel faaliyetlerden asla taviz vermedik" dedi.
Dünya ve Türkiye ölçeğinde arkeoloji camiasının en köklü bilimsel organizasyonlarından biri olan "Kazı Sonuçları, Araştırma ve Arkeometri Sempozyumu"nun 16'ncısı, medeniyetlerin kavşak noktası olan kadim şehir Erzincan’da kapılarını açtı. Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi'nde düzenlenen sempozyumun açılış programına; kent protokolü, çok sayıda akademisyen ve dünyanın dört bir yanından gelen bilim insanları katıldı.
Programda kürsüye çıkan AK Parti Erzincan Milletvekili Süleyman Karaman, katılımcılara hitap ederek kültürel mirasın korunması ve bu alanda yapılan yatırımların önemine dikkat çeken önemli açıklamalarda bulundu.
"Erzincan Binlerce Yıllık Medeniyetin İzlerini Taşıyor"
Anadolu topraklarının insanlık tarihine beşiklik ettiğini ve Erzincan'ın bu birikimde çok kritik bir durak olduğunu belirten Süleyman Karaman, şehrin tarihi zenginliklerini şu sözlerle aktardı:
"Urartu medeniyetinin Anadolu'daki en önemli merkezlerinden biri olan Altıntepe’den, asırlara meydan okuyan Kemah Kalesi’ne; Sultan Melik Türbesi’nden, Tercan’daki Mama Hatun Kervansarayı’na kadar Erzincan'ımızın her köşesi binlerce yıllık medeniyetlerin izlerini taşıyor. Bu eşsiz mirası bilimin ışığında araştıran, koruyan ve insanlığın ortak hafızasına kazandıran siz kıymetli bilim insanlarına gönülden teşekkür ediyorum."
Arkeolojinin sadece geçmişi inceleyen bir bilim dalı olmadığını, toplumsal hafızayı ve tarih şuurunu pekiştirdiğini ifade eden Karaman, hükümet olarak son yıllarda arkeolojik kazıların 12 aya yayılması ve kazı bütçelerinin artırılması yönünde çok büyük adımlar attıklarını vurguladı.
"Marmaray'da Projelerimiz Yavaşladı Ama Bilimden Taviz Vermedik"
Konuşmasında geçmişteki TCDD Genel Müdürlüğü dönemine ve Marmaray projesine de değinen Karaman, ulaştırma yatırımları ile arkeolojik kazıların koordinasyonuna dair çarpıcı bir örnek verdi:
"Sayın Başbakanımız Binali Yıldırım’ın Ulaştırma Bakanlığı döneminde yürütülen Marmaray ve Yüksek Hızlı Tren çalışmaları sırasında ortaya çıkan buluntular, ülkemiz tarihine ışık tuttu. O dönemde benim de Devlet Demiryolları Genel Müdürü olarak görev yaptığım süreçte, büyük ulaşım yatırımlarının hızla tamamlanması kadar tarihi mirasın korunmasında da aynı hassasiyeti gösterdik. Kazı çalışmaları projelerimizi zaman zaman yavaşlatmış olsa da hiçbir zaman bu bilimsel faaliyetlerden taviz vermedik. Aksine, arkeologlarımızın güvenle çalışması için her türlü desteği sağladık. Neticede Yenikapı başta olmak üzere elde edilen bulgularla İstanbul'un tarihi 5 bin 500 yıl daha geriye, yani 8 bin 500 yıl öncesine taşındı."
Projelere Tam Destek Sözü
Karaman, Erzincan milletvekilleri olarak parlamentoda kültürel mirası koruyacak, bölge turizmini ve bilimsel çalışmaları canlandıracak her projenin dün olduğu gibi bugün de en büyük destekçisi olacaklarını ifade etti.
Konuşmasının sonunda organizasyonun hayata geçirilmesinde emeği geçen başta son Başbakan Binali Yıldırım olmak üzere, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Erzincan Valisi Hamza Aydoğdu, Bakan Yardımcıları Batuhan Mumcu ve Gökhan Yazgı, EBYÜ Rektörü Prof. Dr. Akın Levent, Belediye Başkanı Bekir Aksun ile Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz ve Düzenleme Kurulu Başkanı Prof. Dr. Abdulkadir Gül'e teşekkürlerini sundu.
Rekor Katılım: Sempozyum Tarihinde Bir İlk!
Prof. Dr. Erdoğan Büyükkasap Kongre ve Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilen açılış programına kent protokolü, uluslararası bilim kurulu üyeleri ve çok sayıda akademisyen katıldı. 1979 yılından beri kesintisiz düzenlenen ve küresel ölçekte parmakla gösterilen sempozyumda bu yıl bir ilk de yaşanıyor. 4 ayrı salonda eş zamanlı yürütülecek oturumlarda 384 bilim insanı; 276 kazı, 89 araştırma ve 55 arkeometri bildirisi sunacak. Ayrıca sempozyum tarihinde ilk kez poster sunumlarına da yer verilerek toplamda 425 bilimsel çalışma masaya yatırılacak. Zirvede, Türkiye'de 2025 yılında bakanlık izniyle yürütülen kazı ve yüzey araştırmalarının en taze sonuçları tartışılacak.
"Geleceğin Arkeologları Bizim İçin 'Birbirlerini Tanımıyorlardı' Diyecek"
Sempozyumun açılışında konuşan Erzincan Valisi Hamza Aydoğdu, salondaki bilim insanlarına hitaben hem düşündüren hem de güldüren çarpıcı açıklamalarda bulundu. Günümüz dünyasının yapay zekayı ve sosyal medyayı tartıştığı bir dönemde arkeologların insanlığın hafızasını koruduğunu belirten Aydoğdu, şu ifadeleri kullandı:
"Arkeologlar dünyada herkesin peşinden koştuğu şeyi, yani geçmişi bulan şanslı insanlardır. Biz evde kumandanın yerini bulamazken, siz üç bin yıl önce kaybolmuş medeniyetleri ortaya çıkarıyorsunuz. Bu muazzam bir yetenek. Bazen düşünmeden edemiyorum; bundan bin yıl sonra bizim çağımız için kazı yapılsa muhtemelen şu sonuca varacaklar: 'Bu çağın insanları teknolojiyle birbirlerine çok yakındı ama kalben birbirlerini çok az tanıyorlardı.' İşte tam bu noktada insani değerlerini kaybetmeyen Erzincan farkını ortaya koyuyor."
"Canlılar Üçe Ayrılır: Normal, Çok Normal ve 24 Ayar Erzincanlılar!"
Konuşmasında Erzincan kültürünün temelini oluşturan "misafirperverlik" ve "gönül işçiliği" kavramlarına esprili bir dille değinen Vali Aydoğdu, şehir insanının samimiyetini şu sözlerle özetledi:
"Biz şaka yollu söyleriz; canlılar üçe ayrılır: Normal canlılar, çok normal canlılar ve 24 ayar Erzincanlılar. Buraya sadece 'bir çay içmeye geldim' dersiniz; size akşam yemeği yedirir, meyve ikram eder, yolluk verir ve eve ulaşıp ulaşmadığınızı kontrol etmek için telefon ederler. Bu şehirde insan insana misafir değil, emanettir. Bilimsel çalışmalar için burada olan siz kıymetli misafirlerimizin de şehirden ayrılırken bavullarında sadece fotoğraflar değil, bu kadim coğrafyanın samimiyeti ve kalıcı dostlukları yer alacaktır."
Erzincan'a İki Büyük Müjde: Arkeopark ve Yeni Bölüm
Sempozyumda Erzincan'ın tarihi hafızasını geleceğe taşımak adına iki büyük projenin de müjdesi verildi. EBYÜ bünyesinde kurulması planlanan Türk-İslam Arkeolojisi Bölümü ve şehre büyük değer katacak olan Tarihi Erzincan Arkeopark Projesi ile Altıntepe'den Kemah'a uzanan kadim medeniyet mirasının bilimsel çalışmalarla taçlandırılacağı duyuruldu.
Hafta boyunca açık kalacak tanıtım ve kitap stantlarıyla canlanacak olan sempozyuma dair tüm program akışına ve geçmiş yılların dijital bildiri kitaplarına ukaas.ktb.gov.tr adresinden ulaşılabilecek.
