Erzincan denince akılara gelen ilk olay büyük depremler olmuştur her zaman. Erzincan 1939 depreminde şehir yerle bir olmuş yaklaşık 40 bin kişi hayatını kaybetmiş yüzlerce kişi de yararlanmıştı. Erzincan’ın mert insanları o zaman da gerekeni yapmıştı.
1939 depremi, 26 Aralık gecesini 27 Aralık tarihine bağlayan gece, saat 02:00 sularında, Erzincan'da tarihin en büyük depremlerinden biri meydana geldi. 8 şiddetinde olduğu kaydedilen bu deprem, tam 52 saniye sürdü. Her yerin yıkılmasının yanı sıra Erzincan cezaevinin de hasar aldığı belirlenmişti.
1939'da gerçekleşen büyük depremde her yer yıkılmış adete şehir haritadan silinmişti. O tarihlerde Rizeli olan Erzincan Cumhuriyet Savcı Yusuf İzzet Akçal, göstermiş olduğu davranışla ve almış olduğu karar ile insanlığın ışığı olmuş ve bir kahramanlık hikayesi yazmıştı.
Depremden Erzincan cezaevi de etkilenmişti. Savcı Akçal, mahkumları daha korunaklı yere taşımıştı. O tarihte almış olduğu karar binlerce Erzincanlının kurtulmasına vesile olacaktı. Erzincan yerle bir olunca kurtarmada insan gücünün yetersiz kaldığını gören Savcı mahkumları enkazda yardım için serbest bıraktı.
Aldığı kararda tek şart vardı, akşam sayımda herkes cezaevine gelmesiydi. Mahkumlar göstermiş olduğu insanlık dersi ile binden fazla insanın kurtulmasına vesile olmuşlardı.
Savcı Akçal’ın göstermiş olduğu davranış Erzincanlıların da gönlünde yer etmişti. Binlerce ailenin kurtulmasına vesile olan bu karar ile o zamanın Başbakanı Dr. Refik Saydam telgraf çekerek kendisine takdirlerini bildirdi, Adalet Bakanı Fethi Okyar tarafından tebrik edildi, İçişleri Bakanı Faik Öztrak tarafından tebrik edildi, 2. Cumhurbaşkanı İsmet İnönü, Erzincan'ı ziyareti sırasında bizzat kendisini kutladı.
İzzet Akçal, 1987 yılında vefat etti. Cenazesi Selimiye Camii'nden kaldırıldı ve Üsküdar'da toprağa verildi.
Şimdilerde ise TRT’nin dijital platformu Tabii’de ‘Kara Kış’ adında yayınlanan dizi serisinde bu olay konu alındı. Savcı Yusuf İzzet Akçal karakterini Murat Yıldırım canlandırmaktadır.
