Türkiye, demografik bir dönüşümün eşiğinde. Doğurganlık hızının azalması ve yaşam süresinin uzamasıyla birlikte yaşlı nüfus oranı hızla yükselirken, 2025 yılı itibarıyla Türkiye nüfusunun yaş yapısı da kökten değişti.
Erzincan için dikkat çeken "yalnızlık" istatistiği
Türkiye genelinde yaklaşık her 4 haneden birinde en az bir yaşlı fert bulunurken, Erzincan iki kritik listede Türkiye'nin ilk 10 şehri arasında yer aldı:
-
Yalnız yaşayan yaşlılar: Türkiye'de 1 milyon 836 bin yaşlı tek başına yaşıyor. Tek kişilik yaşlı hanehalkı oranında Erzincan, %31,3 ile Türkiye 8.ncisi oldu.
-
Şehir dışındaki çocuklar: Tek başına yaşayan ve aynı ilde ikamet eden çocuğu olmayan yaşlı fertlerin oranında ise Erzincan, %34,5 ile Türkiye 10.ncusu sırada yer alarak dikkat çekti.
Demografik projeksiyonlar ve ortanca yaş
Nüfusun yaşlanmasının en net göstergesi olan ortanca yaş, 2020'de 32,7 iken 2025'te 34,9’a yükseldi. Gelecek senaryoları ise tablonun daha da derinleşeceğini gösteriyor:
-
2030 öngörüsü: Yaşlı nüfus oranının %13,5 olması bekleniyor.
-
2100 projeksiyonu: Mevcut yapının devamı halinde nüfusun %33,6'sının yaşlı olacağı tahmin ediliyor.
-
Asırlık çınarlar: 100 yaş ve üzerindeki yaşlı kişi sayısı 2025 itibarıyla 8 bin 290 oldu.
Sosyal ve ekonomik göstergeler
Yaşlı nüfusun toplumsal hayattaki yeri ve yaşam koşulları şu verilerle şekillendi:
-
Eğitim: Okuma yazma bilen yaşlı oranı %88,4'e yükseldi. Erkeklerde bu oran %97 iken kadınlarda %81,5'te kaldı.
-
Medeni Durum: Yaşlı erkeklerin %83,8'i evli iken, yaşlı kadınların %44,9'unun eşinin ölmüş olması dikkat çekti.
-
Ekonomi: Yaşlıların %22,8'i yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında.
-
İşgücü: Yaşlı nüfusun işgücüne katılma oranı %13,1 olurken, çalışan yaşlıların %56,9'u tarım sektöründe ter döküyor.
Sağlık ve dijital yaşam
Sağlık teknolojilerindeki gelişim yaşam süresini uzatsa da, ölüm nedenlerinde ilk sırayı dolaşım sistemi hastalıkları alıyor:
-
Yaşam Süresi: 65 yaşına ulaşan bir bireyin ortalama 18 yıl daha yaşaması bekleniyor (Kadınlarda 19,6, erkeklerde 16,3 yıl).
-
Ölüm Nedenleri: Yaşlıların %39,9'u dolaşım sistemi hastalıkları nedeniyle hayatını kaybediyor. Alzheimer kaynaklı ölümlerin oranı ise %3,0'a geriledi.
-
İnternet Kullanımı: 65-74 yaş grubunda dijitalleşme hız kazandı. 2020'de %27,1 olan internet kullanım oranı 2025'te %53,2'ye fırladı.
İllere göre yaşlı nüfusun "en"leri
-
En yüksek yaşlı oranı: %21,7 ile Sinop.
-
En düşük yaşlı oranı: %3,8 ile Şırnak.
-
Dünya sıralaması: Türkiye, yaşlı nüfus oranına göre 194 ülke arasında 75. sırada yer alarak "yaşlı nüfus yapısına sahip ülkeler" kategorisine resmen girdi.
