Diyanet’in Dondurulmuş Embriyo ve Spermle İlgili Fetvası Gündemde
Erzincan İl Müftülüğü, Din İşleri Yüksek Kurulu’nun 6 Kasım 2019 tarihli ve 19 sayılı kararını içeren bir görseli kamuoyuyla paylaştı. Paylaşımda, dondurulmuş embriyo veya spermin eşlerden birinin vefatından sonra kullanılmasıyla ilgili dinî hükme yer verildi.
“Dondurulmuş embriyo veya spermlerin kocanın ölümünden sonra kadın tarafından kullanılması caiz midir?” başlığıyla yayımlanan fetvada, tüp bebek uygulamasının hangi şartlarda dinen uygun kabul edildiği açıklanıyor.
Din İşleri Yüksek Kurulu’nun kararında, kadın veya erkekte bulunan bir hastalık ya da anomali nedeniyle gebeliğin doğal yollarla gerçekleşmesinin mümkün olmaması durumunda, sperm, yumurta ve rahmin evli çifte ait olması şartıyla tüp bebek tedavisiyle çocuk sahibi olunmasının caiz olduğu belirtiliyor.
Kararda ayrıca tıbbi zorunluluk durumlarında üreme hücrelerinin dondurulması ve daha sonra döllenme aşamasında kullanılmasının dinen sakıncalı olmadığı ifade ediliyor.
Bununla birlikte fetvada, tüp bebek uygulamasında tıbben gerekli olan asgari miktarda yumurtanın döllenmesi, gereğinden fazla embriyo oluşturulmasından ve bunların dondurulmasından kaçınılması gerektiği belirtiliyor.
Eşlerden Birinin Vefatı Durumunda Hüküm
Paylaşımda özellikle eşlerden birinin vefat etmesi sonrasında dondurulmuş sperm veya embriyonun kullanılması konusu ele alınıyor.
Din İşleri Yüksek Kurulu kararında, evlilik devam ederken embriyonun dondurularak daha sonra kullanılmak üzere muhafaza edilmesinin, çeşitli mahzurlu sonuçlara yol açabileceği gerekçesiyle uygun olmadığı belirtiliyor.
Karara göre kocası vefat etmiş bir kadının, daha önce evlilik sürecinde kocasının spermleriyle oluşturulmuş embriyoları veya dondurulmuş spermleri kullanarak hamile kalması, iddet süresi içerisinde dahi olsa caiz görülmüyor.
Fetvada, evliliğin boşanma yoluyla sona ermesi durumunda da aynı hükmün geçerli olduğu ifade ediliyor.
Erzincan İl Müftülüğü tarafından paylaşılan görselin sonunda ise ayrıntılı bilgi için Din İşleri Yüksek Kurulu’nun 06.11.2019 tarihli ve 19 sayılı kararına başvurulabileceği belirtiliyor.
Paylaşım, özellikle yardımcı üreme teknikleri, tüp bebek uygulamaları ve dondurulmuş üreme hücrelerinin kullanımı konusunda dinî açıdan merak edilen konulardan birine ilişkin Diyanet’in yaklaşımını kamuoyuna aktarıyor.
Kaynak: Erzincan İl Müftülüğü
