Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Deprem Teknolojileri Enstitüsü ile Kurumsal İletişim Koordinatörlüğü Bilim İletişimi Ofisi öncülüğünde; Erzincan İl Millî Eğitim Müdürlüğü, Erzincan İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü (AFAD) ve Millî Eğitim Bakanlığı Arama Kurtarma Birimi (MEB AKUB) iş birliğinde düzenlenen “Güvenliğimizi Kim Tehdit Ediyor? Deprem mi? Binalar mı?” konulu konferans, deprem gerçeğini bilimsel boyutlarıyla ele aldı.
Erzincan Bilim ve Sanat Merkezi Konferans Salonu’nda gerçekleştirilen programa; İnşaat Yüksek Mühendisi ve Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Deprem Teknolojileri Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Şevket Özden’in yanı sıra AFAD İl Müdürü Enver Özcan, İl Millî Eğitim Müdürlüğü İş Sağlığı ve Güvenliği Koordinatörü Cemalettin Çiğdem, öğretmenler ve öğrenciler katıldı.
Saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunmasıyla başlayan programda, AFAD ve MEB AKUB’un afet ve deprem süreçlerinde yürüttüğü çalışmaları içeren tanıtım videoları izletildi. Konferansta ayrıca 6 Şubat 2023 depremlerinde hayatını kaybeden vatandaşlar rahmetle anıldı.
Erzincan İçin Deprem Bir Olasılık Değil, Gerçek
Konuşmasına Erzincan’ın Türkiye’de deprem denildiğinde ilk akla gelen şehirlerden biri olduğunu vurgulayarak başlayan Prof. Dr. Şevket Özden, 1939 Erzincan Depremi’nin kentin hafızasında derin izler bıraktığını hatırlattı. Bu acı tecrübenin yalnızca geçmişte yaşanmış bir olay olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Özden, Erzincan’da depremin her zaman gündemde tutulması gereken bir gerçek olduğunu söyledi.
Deprem gerçeğiyle yüzleşmenin korku üretmek anlamına gelmediğini ifade eden Özden, asıl hedefin bilinç ve farkındalık oluşturmak olduğunu vurguladı. Özellikle gençlerin deprem kültürüyle yetişmesinin hayati öneme sahip olduğunu belirten Özden, afet bilincinin eğitim sisteminin ayrılmaz bir parçası haline gelmesi gerektiğini dile getirdi.
“Asrın Felaketi” Sadece Doğanın Eseri Değildi
6 Şubat 2023’te yaşanan Kahramanmaraş merkezli depremlere de değinen Prof. Dr. Özden, yaşanan büyük yıkımın yalnızca doğal nedenlerle açıklanamayacağını söyledi. Depremin bir doğa olayı olduğunu ancak felaketin boyutunun insan kaynaklı hatalarla büyüdüğünü belirten Özden; yanlış zemin seçimi, mühendislik hizmeti alınmadan yapılan yapılar, yetersiz denetimler ve plansız yapılaşmanın ağır sonuçlar doğurduğunu ifade etti.
“Depremi engelleyemezsiniz ama depremin felakete dönüşmesini önleyebilirsiniz” diyen Özden, bunun bilimsel bilgiye dayalı planlama ve doğru yapılaşma ile mümkün olduğunu vurguladı.
Halk Arasında Yanlış Bilinen Deprem Gerçekleri
Konferansın en dikkat çeken bölümünde Prof. Dr. Şevket Özden, depremle ilgili toplumda yaygın olarak doğru sanılan yanlışlara değindi. Özden, “Deprem sırasında kurtuluş yolu olarak anlatılan pek çok davranışın, kötü tasarlanmış ve zayıf binalarda hiçbir karşılığı yoktur” diyerek, doğru mühendislik hizmeti alınmamış yapılarda “hayat üçgeni” gibi kavramların güvenli bir çözüm sunmadığını söyledi.
Depremin büyüklüğü ile şiddeti kavramlarının da sıklıkla karıştırıldığını belirten Özden, büyüklüğün açığa çıkan enerji miktarını, şiddetin ise bu enerjinin yeryüzündeki etkisini ifade ettiğini anlattı. Aynı büyüklükteki bir depremin, farklı zemin ve yapı koşullarında tamamen farklı sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti.
“Bizi Deprem Değil, Dayanıksız Binalar Öldürüyor”
Konuşmasında güvenliğin asıl tehdit kaynağına da değinen Prof. Dr. Özden, “Bizi öldüren deprem değil, depreme dayanıksız binalardır” sözleriyle salondaki katılımcılara net bir mesaj verdi. Kolon kesilmesi, taşıyıcı sistemlere yapılan bilinçsiz müdahaleler, projeye aykırı tadilatlar ve kalitesiz malzeme kullanımının büyük risk oluşturduğunu örneklerle aktardı.
Doğru mühendislik anlayışıyla inşa edilen yapıların büyük depremlerde dahi ayakta kalabildiğini belirten Özden, mevcut yapı stokunun mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini vurguladı. Yaşam alanlarının güvenliğinin ihmal edilmemesi gerektiğini söyleyen Özden, bina terk edilebileceğini ancak insan hayatının telafisinin olmadığını ifade etti.
Bilim Yol Gösteriyor
Konferansın sonunda öğrencilere seslenen Prof. Dr. Şevket Özden, depremlerle birlikte yaşamanın kaçınılmaz olduğunu belirterek, korkuyla değil bilgiyle hareket edilmesi gerektiğini söyledi. Bilimin sunduğu verilerin yol gösterici olduğunu ifade eden Özden, bilinçli bireyler ve sağlam yapılar sayesinde olası kayıpların en aza indirilebileceğini dile getirdi.
Program, soru-cevap bölümünün ardından AFAD İl Müdürü Enver Özcan ve İl Millî Eğitim Müdürlüğü İş Sağlığı ve Güvenliği Koordinatörü Cemalettin Çiğdem’in Prof. Dr. Şevket Özden’e plaket ve çiçek takdim etmesiyle sona erdi. Konferans, hatıra fotoğrafı çekimiyle tamamlandı.